*************

ابو سعید خدری، از صحابه پیامبر صلی الله علیه و آله  می گوید:

سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ عَنْ قَوْلِهِ تَعَالَى قالَ الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ قَالَ ذَاكَ وَصِیُّ أَخِی سُلَیْمَانَ بْنِ دَاوُدَ فَقُلْتُ یَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَوْلُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ قُلْ كَفى‏ بِاللَّهِ شَهِیداً بَیْنِی وَ بَیْنَكُمْ وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ قَالَ ذَاكَ أَخِی عَلِیُّ بْنُ أَبِی طَالِب

از پیامبر صلی الله علیه و آله پرسیدم منظور از «الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ» [8] چه کسی است؟ حضرت فرمود: منظور وزیر برادرم سلیمان بن داوود (آصف بن برخیا) است. عرض کردم: منظور از «مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ» کیست؟ حضرت فرمود: منظور برادرم علی بن ابیطالب علیه السلام است.[9]

در اینجا لازم است به حدیثی اشاره کنیم که در آن تفاوت «عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ» با «عِلْمُ الْكِتابِ» بیان شده است:

عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ قَالَ الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ هُوَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ. وَ سُئِلَ عَنِ الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ أَعْلَمُ أَمِ الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ فَقَالَ مَا كَانَ عِلْمُ الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ عِنْدَ الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ إِلَّا بِقَدْرِ مَا یَأْخُذُ بَعُوضَةٌ بِجَنَاحِهَا مِنْ مَاءِ الْبَحْرِ

از امام صادق علیه السلام که ایشان فرمودند : آن که «عِلْمُ الْكِتابِ» نزد اوست همان امیرالمومنین علیه السلام است. و از ایشان پرسیدند : آیا آن که «عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ» دارد اعلم است یا کسی که «عِلْمُ الْكِتابِ» نزد اوست؟ حضرت فرمودند : علم کسی که نزد او «عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ» است نسبت به کسی که «عِلْمُ الْكِتابِ» نزد اوست فقط به اندازه آن چیزی است که پشه با بالش از آب دریا بر می دارد. [10]

در روایات دیگری از حضرت صادق علیه السلام آمده است که «عِلْمُ الْكِتابِ» نزد همه ائمه علیهم السلام است :

عَنِ الصادِقِ فی قَولِه «كَفى‏ بِاللَّهِ شَهِیداً بَیْنِی وَ بَیْنَكُمْ وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ» قَالَ : إِیَّانَا عَنَى وَ عَلِیٌّ أَوَّلُنَا وَ أَفْضَلُنَا وَ خَیْرُنَا بَعْدَ النَّبِیِّ

از امام صادق علیه السلام در تفسیر این آیه ، ایشان فرمودند : مقصود ما هستیم و البته علی بن ابیطالب علیه السلام اولین نفر از ما و افضل و شایسته ترین از ما بعد رسول الله صلی الله علیه و آله است.[11]

عَن عَبدِاللهِ بنِ کَثیرٍ عَنِ الصّادِقِ علیه السلام أَنَّهُ وَضَعَ یَدَهُ عَلی صَدرِهِ ثُمَّ قالَ عِندَنا وَ اللهِ عِلمُ الکِتابِ کُمَّلاً.

از عبدالله کثیر از امام صادق علیه السلام روایت شده است که حضرت دست بر سینه خود گذاشت و فرمود: قسم به خدا که تمامی علم کتاب نزد ما اهل بیت است. [12]

[8]سوره نمل ، آیه 40

[9]وسائل‏الشیعة ، جلد 27 ، صفحه 188

[10]بحارالأنوار ، جلد 35 ، صفحه 429 از تفسیر قمی

[11].الكافی ، جلد1 ، صفحه 229

[12]مجمع البیان به نقل از آیات الولایه در فضائل امیرالمومنین علی علیه السلام 

http://www.aboutorab.com/page.php?pid=204&id=562


برچسب ها: عِلْمُ الْكِتابِ، علم الکتاب، فضایل امام علی علیه السّلام،

تاریخ : 1391/11/9 | 09:33 ق.ظ | نویسنده : | نظرات

 منظور از (وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ) كیست؟: 

منظور از جمله فوق: باید كسى باشد كه بعد از پیامبر اسلام صلّى اللّه علیه و آله داراى علم كلیه كتاب‏هاى آسمانى باشد. نه كسى كه فقط نسبت به بعضى از آنها علم داشته باشد. زیرا همانطور كه قبلا هم اشاره كردیم كلمه (الْكِتابِ) كه در جمله مورد بحث است شامل كلیه كتابهاى آسمانى مى‏شود. و چون بعد از پیامبر اسلام صلّى اللّه علیه و آله جز على علیه السّلام احدى نبود كه داراى علم كلیه كتابهاى آسمانى باشد پس شكى نیست كه مقصود از (وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ) حضرت على بن أبی طالب علیه السّلام است. اضافه بر آنچه گفتیم و خواندیم به قسمتى از روایات سنى و شیعه كه در باره اثبات این موضوع وارد شده اشاره مى‏كنیم.

1- ابو سعید خدرى (بضم خاء و سكون دال) مى‏گوید: از پیامبر اسلام صلّى اللّه علیه و آله در باره جمله (وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ) جویا شدم. فرمود: منظور از آن: برادرم على بن أبی طالب است- شواهد- 2- در آن مجلسى كه معاویة- بن ابو سفیان راجع بفضائل على بن أبی طالب از ابن عباس جویا شد از جمله فضائلى كه وى در پاسخ معاویه گفت این بود ...:

كان (على) عالما بما فى الصحف الاولى.

یعنى على بن ابى طالب داراى علوم كلیه كتاب‏هاى آسمانى قبلى بود و ... فضا 3- حضرت على بن أبی طالب راجع بعلم خویشتن میفرماید:

لو ثنیت لى الوسادة لقضیت بین اهل التوراة بتوراتهم. و بین اهل الانجیل بانجیلهم. و بین اهل القرآن بقرآنهم.                 

       تفسیر آسان، ج‏8، ص: 310

 یعنى اگر مقام و مسند قضاوت براى من آماده مى‏شد یقینا بین اهل تورات طبق قوانین و احكام توراتشان قضاوت میكردم. و بین اهل انجیل بواسطه قوانین انجیلشان داورى مى‏نمودم. و بین اهل قرآن بوسیله قرآنشان قضاوت میكردم- سفینه- حضرت على بن أبی طالب علیه السّلام میفرماید:

و اللّه ما انزلت آیة الا و قد علمت فیم انزلت، و این انزلت- سلونى عن كتاب اللّه، فو اللّه ما من آیة الا انا أعلم بلیل نزلت، ام بنهار، ام فى سهل نزلت، ام فى جبل.

یعنى بخدا سوگند هیچ آیه‏اى نازل نشده مگر اینكه من مى‏دانم كه در باره چه چیزى و در كجا نازل شده است- راجع به قرآن خدا از من جویا شوید. بخدا قسم هیچ آیه‏اى نیست مگر اینكه من میدانم آیا در شب نازل شده، یا در روز، در دشت نازل شده، یا در كوه- فضا.

پایان سوره رعد.

 

 تفسیر آسان

 برگرفته از جامع تفاسیر نور


برچسب ها: علم الکتاب،

تاریخ : 1387/11/25 | 07:00 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
.: Weblog Themes By SlideTheme :.